These days a lot of developments are happening in the health care in the Netherlands and with these developments problems do occur. These problems originate from the growing capacity problem, due to a growing healthcare consumption and a shortage of healthcare supply. In the future more and more elderly people and people with a chronic disease will ask for a service of healthcare (CBS, 2006), but the number of doctors is decreasing, one reason for this is that doctors are working part-time more and more (SCP, 2004). Due to these developments the use of new technologies in the health care become useful. Telemedicine can also play a significant role in these developments. Telemedicine might relieve this growing pressure in the health care sector. Telemedicine is the delivery of healthcare services, where distance is a critical factor, in the home situation using information and communication technologies for the exchange of valid information between the health care professionals and the health care professional and the patients. There has been very little structural research to the structural implementation from telemedicine with health care professionals. The health care professionals do play a significant role into the process of acceptance and adoption from telemedicine. They are the people who will have to work with telemedicine after all. The objective of this research is to create more understanding into the determinants which explain the acceptance and adoption of health care professionals from Chronic obstructive pulmonary disease (lung disease) and heart failure patients in the first and second line of health care. The research question is:

Which determinants explain the willingness from health care professionals from Chronic obstructive pulmonary disease and heart failure patients in the first and the second line to accept and adopt telemedicine applications?

Method

This research consists of a qualitative part and a quantitative part. There have been interviews with 18 different healthcare professionals. The interviews were meant as preliminary research and together with the theories, ASE model, Technology Acceptance Model and ASE model they were used for creating the online questionnaire. The online questionnaire which was filled in by 100 healthcare professionals was used to give the end conclusions and to answer the research question.

Results and conclusions

The research model as chosen in this research appears to be explanatory and significant. The ASE model and Technology Acceptance Model appear to be useful models to explain the acceptation and adoption from telemedicine with health care professionals. The Diffusion of Innovation theory was also significant, but appears to explain the intention a bit less.  The Diffusion of Innovation theory theory is a bit out dated. Most of the health care professionals are early adopters in this research and there is no as suggested in the Diffusion of Innovation theory. The Gartner Hype Cycle might be a stronger model for the adoption of telemedicine. 

Telemedicine has different possibilities for the future. The health care professionals have a positive attitude to telemedicine, the professionals think they are capable enough for using telemedicine and they have the intention to use telemedicine in the future. Other professionals do not know yet if they have the intention to use telemedicine, but with good education there are definitely possibilities for the future.

Respondents with experience with telemedicine see telemedicine as more useful, see more perceived ease of use and have a more positive attitude against telemedicine. Nevertheless not that many health care professionals do have experience with telemedicine, neither do their colleagues.

Barriers still play a significant role into the acceptance and adoption process from telemedicine. The greatest barriers are the financing, shifting process in health care which are not possible yet and not enough nation width telemedicine applications till so far.

The social environment, like patients, colleagues and the profession association, is not really important in this research. The social environment from the professionals does not find telemedicine that important and the health care professionals do not really care what the social environment says about telemedicine. A lot of health care professionals say that telemedicine should be scientifically proved.

The professionals see the loss of personal contact with the patient as the most negative aspect of telemedicine. This aspect is probably also the reason why professionals think telemedicine is less useful in the diagnoses phase. Positive aspects are factors as monitoring, signal problems and self management. Monitoring and self management can be seen as useful phases for telemedicine applications.

Predictors for the intention to use telemedicine are attitude, self efficacy (which is the trust change after telemedicine experience) and perceived ease of use.

Different professions experience telemedicine in different ways. General practitioners are less positive about telemedicine and care more about what their social environment think about telemedicine. Specialists see more barriers and less positive aspects from telemedicine compared to nurses.

Recommendations

Focus Cura BV uses five phases in their projects: preparation phase, pre-implementation phase, implementation phase, usage phase and evaluation phase with roll out. The conclusions from this research are relevant for the recommendations for the preparation phase. But even for the other phases there have been done recommendations. These recommendations are based on the information and conclusions from this research. The recommendations are that education should focus on positive aspects of telemedicine, attitude, self efficacy and perceived ease of use. The barriers should also be invalidated. Share experiences with telemedicine projects between health care professionals and reliable evaluation research is also important. The different healthcare professionals; specialist, general practitioner and nurses and persons under and above 50 years old should be approach differently.

Purpose: Explore the possibilities for technology interventions for dementia to make founded decisions for the use of technology in the healthcare.

Methods: Inventarisation of implemented and evaluated international and national studies with technology for dementia patients and their caregivers. Three categories of technology are used in this inventarisation: help with symptoms of dementia, social contact and company for the dementia patient,  and health monitoring and safety.

Results: Eighteen international and eight national studies are included. The first results of technology for dementia patients look promising. Evidence exists for significant improvements as to the quality of life and effects on behaviour (such as less falling down). The caregivers and healthcare professionals are satisfied with the usability of the technology. The purchase and user costs however, are often too high. The work satisfaction of healthcare professionals in relation to the use of technology has not  been explored much.

Conclusion: Although technology can improve the ability to cope with certain consequences of dementia, the effects of technology for dementia patients, caregivers and healthcare professionals has not been extensively studied,. Further research will focus on effects of technology for people with dementia and their caregivers as to their quality of life, feeling of safety and work satisfaction, respectively.

Headwords: Technology, Telehealth, dementia patients, caregivers, healthcare professionals

According to the Dutch Alzheimer foundation there are currently 235.000 persons in the Netherlands  with dementia. Dementia is a disease, which develops with age. Through the longer life expectancy the numbers of dementia patients grow rapidly. The number of people with dementia will rise to half a million in 2050  [1].

The costs for people with dementia are enormous, especially when a person has to go to a nursing home. The Trimbos Institute shows that 22% from the total costs for healthcare in the Netherlands is for treatment of physical disorders. Due to the fact that 25% from these costs is for people with dementia, this  means a spending form around 1.8 milliard euro. Almost 93% is for nursing and care giving.[2]

The care for people with dementia is in the first place the domain from family caregivers, volunteers, nurses and doctors. The last couple of years technology to support care for people with dementia is strongly developing. The focus is on the usage of technology for the decrease in a care question by increasing the self-care from the dementia patient and assistance for  the family caregiver.  Concepts like assisted living, screen-to-screen care and advanced methods for alarms aren’t just for special institutes anymore, but are being used at people’s own home, small living scale houses and nursing homes. The main purpose is to prevent or recognize an alarming situation on time. Examples are UAS[3], Leo Pollakhuis[4], LifeStyleMonitoring[5] and IST-Vivago[6].

These technologies aren’t used that much in the Netherlands yet and research to the behavioral effects of these technologies or the possible financial advantages is very rare. This PhD research, started in June 2008, in cooperation between the company Focus Cura BV and the University of Twente have been focused on these aspects.

For this PhD research there have been done a quickscan to existing scientific research international and national in the field of technology for people with dementia. This quickscan is published in June 2009 in the Dutch Magazine for Gerontology and Geriatrics. [7]

In further research different projects are used to look to the implementation, uptake and impact of the technology. For uptake the aspects are related to user friendliness and usability. For impact the aspects are related to the well-being of the patient and family caregiver, the healthcare delivery and possible saving to let someone stay home for a longer period of time.  Due to the different projects there will be input for this research.

Projects from different healthcare organizations, intramural and extramural, will participate in this research, related to monitoring technology (IST Vivago Watch, AD Lifestylemonitoring), signal technology (sensor technology and acoustic safeguarding) and communication technology (PAL4 and Klessebessers).

For this research the CeHRes Roadmap from the eHealth Research Centre from the University of Twente is used, see here. 

[1] Stichting Alzheimer Nederland. Dementie, http://www.alzheimer-nederland.nl, 2012.

[2] Trimbos Instituut, Dementie : maatschappelijke kosten,http://www.trimbos.nl/ , september 2007.

[3] Vilans, Domotica voor wonen en zorg, UAS, www. domoticawonenzorg.nl, mei 2009.

[4] Nouws H, Sanders L, Heuvelink J. Domotica voor dementerenden. De eerste ervaringen in het Leo Polakhuis te Amsterdam en het Molenkwartier te Maassluis. Amersfoort: De Vijfde Dimensie, 2006.

[5] Willems C, Golsteijn-Kramer D. Lifestylemonitoring. Mogelijkheden voor innovaties in de zorg. Hoensbroek: IRv, 2006.

[6] Korhonen I., Paavilainen P., Särela A. Application of ubiquitous computing technologies for support of independent living of the elderly in real life settings. Finland: University of Tampere, 2003

[7] Nijhof N, Gemert-Pijnen J.E.W.C, van, Dohmen D, Seydel E.R. Dementie en technologie. Een studie naar de toepassingen van techniek in de zorg voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie, 40, 113-132.

Here you can find some English information about my research:

• Summary PhD research
• Chapters in dissertation

On the publications site you can also find several English publications, see * and click on the blue hyperlinks.  If you’re interested in the publications in total, please send an email to n.nijhof@utwente.nl

Bij dit project kregen 9 mensen met dementie die op de dagbehandeling komen bij Bruggerbosch in Enschede een zogenaamd PAL4 aanraakscherm thuis. Via dit scherm kunnen zijn hun agenda bekijken, meldingen krijgen bij bijvoorbeeld het innemen van medicijnen, hun levensalbum met foto’s, filmpjes en muziek bekijken, maar ook geheugenspelletjes spelen, informatie opzoeken over dementie, over nieuwtjes in de wijk etc. Indien de dementerende hier nog toe in staat is kan hij of zij zelfs videocontact maken met andere deelnemers, met de zorg en met de mantelzorger.

Een mantelzorger kan thuis vanaf zijn eigen computer de agenda en het levensalbum invullen. Tevens is er de mogelijkheid om thuis bij de dementerende gebruik te maken van het zogenaamde dagboek, daar kunnen mensen die op bezoek komen (bijvoorbeeld een zorgverlener) noteren hoe het die dag met de dementerende gaat. De mantelzorger kan dit thuis op zijn eigen computer weer bekijken.

Een ergotherapeut zal bij dit project betrokken worden om de mantelzorger en dementerende te ondersteunen bij het werken met PAL4.

Dit project is begin 2010 van start gaan. Tevens is het onderzoek rond die tijd van start gaan.  Tijdens het onderzoek hebben we ons gericht op de menselijke, organisatorische en technologische aspecten van het gebruik van de technologie, de gevolgen voor het welzijn van cliënt en mantelzorger en als laatste een kostenanalyse om het thuiswonen met technologie af te zetten tegen de kosten voor verblijf in een verpleeghuis.

De resultaten van het onderzoek zijn inmiddels bekend en zijn hier te vinden.

Het wetenschappelijke artikel over dit onderzoek is geschreven en gepubliceerd in Gerontechnology. De samenvatting van dit artikel is hier te lezen.

Aanleiding en onderzoeksvraag

In de gezondheidszorg in Nederland zijn erg veel ontwikkelingen gaande en met deze ontwikkelingen ontstaan problemen. Deze problemen ontstaan vooral door het groeiende capaciteitsprobleem, vanwege een tekort aan zorgaanbod en een stijgende zorgvraag. Er komen steeds meer ouderen en chronisch zieken die om zorg zullen vragen (Centraal Bureau voor de Statistiek [CBS], 2006), maar er komen minder artsen en specialisten mede doordat zij meer parttime gaan werken (Sociaal en Cultureel Plan Bureau [SCP], 2004). Deze ontwikkelingen zorgen ervoor dat het toepassen van nieuwe technologieën in de zorg zeer bruikbaar wordt. Ook telemedicine kan hier een rol in spelen en mogelijk de toenemende druk op de zorg verlichten. Met telemedicine wordt bedoeld het op afstand toepassen van zorgdiensten in de thuissituatie met behulp van informatie- en communicatietechnologie, waarbij informatie uitgewisseld wordt tussen de zorgprofessionals onderling en de zorgprofessional en patiënten in de zorgketen. Er is echter weinig structureel onderzoek gedaan naar de structurele implementatie van telemedicine bij zorgprofessionals. Deze zorgprofessionals spelen wel een belangrijke rol in het proces van acceptatie en adoptie van telemedicine. Zij zullen er tenslotte ook mee moeten gaan werken. Het doel van dit onderzoek was dan ook meer inzicht te creëren in de determinanten die de acceptatie en adoptie van telemedicine bij professionals in de ketenzorg van Chronic obstructive pulmonary disease (longziekte) en hartfalen patiënten in de eerste en de tweede lijn verklaren. In dit onderzoek stond de volgende onderzoeksvraag centraal:

Welke determinanten bepalen de bereidheid van professionals in de ketenzorg van Chronic obstructive pulmonary disease en hartfalen patiënten in de eerste en de tweede lijn om telemedicine toepassingen te accepteren en adopteren?

Onderzoeksopzet

In dit onderzoek is gekozen voor een deel kwalitatief en een deel kwantitatief onderzoek. Er hebben interviews plaatsgevonden met 18 zorgprofessionals. Uit deze interviews komen conclusies naar voren en met behulp van deze uitkomsten van de interviews en de verschillende theorieën, ASE Model, Technology Acceptance Model en Diffusion of Innovations Theory is een vragenlijst opgesteld. Met behulp van deze vragenlijst die bij 100 zorgprofessionals is afgenomen konden de eindconclusies van de onderzoeksvraag beantwoord worden.

Resultaten en conclusies

Het onderzoeksmodel zoals gekozen in dit onderzoek blijkt verklarend en significant. Het ASE model en Technology Acceptance Model bleken goede modellen voor het verklaren van de acceptatie en adoptie van telemedicine bij professionals. De Diffusion of Innovation theory bleek ook significant, maar was wel een mindere verklaarder. De Diffusion of Innovation theory kan men als deels verouderd beschouwen. Er zijn onder de zorgprofessionals veel early adopters en het was geen normale verdeling zoals de Diffusion of Innovation theory suggereert. De Gartner Hype Cycle kan mogelijk als een sterker model gezien worden voor de adoptie van telemedicine. Telemedicine kent zeker mogelijkheden voor de toekomst, men heeft over het algemeen een positieve houding ten opzichte van telemedicine, men denkt in staat te zijn het te kunnen toepassen en men is ook van plan het in de toekomst te gaan gebruiken. Ook zijn er een redelijk aantal zorgprofessionals die nog niet weten of zij telemedicine in de toekomst zullen gebruiken, maar hier kunnen dan ook zeker mogelijkheden zijn door hier met goede voorlichting op in te spelen. Mensen met ervaring met telemedicine zien het als meer nuttig en gebruiksvriendelijk en hebben ook een positievere houding. Toch hebben weinig mensen ervaring met telemedicine en ook weinig collega’s van de zorgprofessionals hebben ervaring met telemedicine. Barrières spelen nog steeds een grote rol bij de acceptatie en adoptie van telemedicine. De barrières waar het dan met name om draait is financiering, verschuivingen in de zorg die nog niet mogelijk zijn en het nog onvoldoende landelijk toepassen van telemedicine. Sociale omgeving, zoals patiënten, collega’s en beroepsverenigingen, wordt niet als belangrijk gezien in dit onderzoek, zij vinden telemedicine niet belangrijk en er wordt eveneens niet veel waarde aan gehecht. Veel zorgprofessionals geven aan wel te vinden dat telemedicine eerst wetenschappelijk bewezen dient te worden.

In de perceptie van zorgprofessionals is een negatieve aspect van telemedicine dat het zorgt voor een vermindering van persoonlijk contact met de patiënt en dit is hoogst waarschijnlijk ook de verklaring waarom de zorgprofessionals telemedicine minder geschikt achten in de diagnosefase. Positieve aspecten die men ziet zijn monitoren, signaleren van problemen en zelfmanagement. Fasen waarin men telemedicine dan ook uitermate geschikt acht is monitoring en zelfmanagement. Voorspellers voor de intentie om gebruik te maken van telemedicine zijn de houding, eigen effectiviteit (waarmee de vertrouwensverandering na ervaring bedoeld wordt) en bevonden gebruiksvriendelijkheid. Bij het benaderen van de zorgprofessionals dient wel rekening te worden gehouden met de verschillende beroepsgroepen. Huisartsen zijn minder positief over telemedicine en hechten ook meer waarde aan hun sociale omgeving. Specialisten zien verder meer barrières en minder positieve aspecten aan telemedicine dan verpleegkundigen.

Keywords: Diabetes risk test – Health belief model – Theory of planned behavior – Threatening medical situations inventory

Doel: De mogelijkheden te verkennen voor de toepassing van technologie bij dementie zodat gefundeerde afwegingen te maken zijn voor de inzet ervan in de zorg.

Methode: Inventarisatie naar geïmplementeerde en geëvalueerde internationale en nationale projecten van technologietoepassingen bij mensen met dementie en hun verzorgers. Hierbij is gekeken naar 3 categorieën technologie, gericht op hulp gerelateerd aan symptomen van dementie, sociaal contact en gezelschap voor de persoon met dementie , en gezondheidsmonitoring en veiligheid voor de persoon met dementie.

Resultaten: Er zijn 18 internationale en 8 nationale studies geïncludeerd. De eerste resultaten van technologietoepassingen bij mensen met dementie lijken veelbelovend. Er zijn significante verbeteringen aangetoond op het gebied van de kwaliteit van leven en effecten op gedrag (zoals minder vallen). Mantelzorgers en mensen met dementie zijn tevreden over de bruikbaarheid van de verschillende technologieën. De aanschaf- en gebruikskosten zijn daarentegen nog vaak aan de hoge kant. De arbeidssatisfactie onder zorgpersoneel over het gebruik van technologie in de zorg is weinig onderzocht.

Conclusie: Hoewel technologie de zelfredzaamheid kan bevorderen is weinig bekend over de effecten ervan voor de mensen met dementie, het zorgpersoneel en de zorgorganisatie. Technologie wordt vaak nog ongericht en ongefundeerd ingezet in de zorg. Daardoor ontbreekt zicht op de effecten ervan voor de kwaliteit van leven van mensen met dementie en de arbeidssatisfactie van personeel. Vervolgonderzoek zal zich richten op de vraag wat technologie kan betekenen voor mensen met dementie en hun verzorgers op het gebied van kwaliteit van leven, gevoel van veiligheid en arbeidssatisfactie.

Trefwoorden: Technologie, Telehealth, mensen met dementie, mantelzorgers, zorgverleners

Bij dit project krijgen 20 mensen met dementie van Beweging 3.0 een zogenaamd PAL4 aanraakscherm thuis. Via dit scherm kunnen zijn hun agenda bekijken, meldingen krijgen bij bijvoorbeeld het innemen van medicijnen, hun levensalbum met foto’s, filmpjes en muziek bekijken, maar ook geheugenspelletjes spelen, informatie opzoeken over dementie, over nieuwtjes in de wijk etc. Indien de dementerende hier nog toe in staat is kan hij of zij zelfs videocontact maken met andere PAL4 deelnemers, met de zorgverlener en met de mantelzorger.

Een mantelzorger kan thuis vanaf zijn eigen computer de agenda en het levensalbum invullen van de dementerende. Dit verschijnt dan op de PAL4 van de dementerende. Tevens is er de mogelijkheid om op PAL4 bij de dementerende thuis gebruik te maken van het zogenaamde dagboek, daar kunnen mensen die op bezoek komen (bijvoorbeeld een zorgverlener) noteren hoe het die dag met de cliënt gaat. De mantelzorger kan dit thuis op zijn eigen computer weer bekijken.

De eerste cliënten zijn begin 2010 aangesloten. In dit onderzoek ging het vooral om de onvervulde behoeften en ondersteuning van de mantelzorger en de kwaliteit van leven en de zelfredzaamheid van de dementerende, waarbij ook gekeken is naar het gebruik en de gebruiksvriendelijkheid van de technologie. De resultaten zijn inmiddels bekend en hier te lezen.

‘De Klessebessers’ vormen een herinneringenspel speciaal ontworpen voor mensen met dementie door Helma van Rijn en Mariet Scheurs van de Universiteit Delft. Dit spel kan gebruikt worden als groepsactiviteit in instellingen. Het bestaat uit een aantal ‘Klessebessers’ die verspreid staan in de kring: een telefoon, een radio, een koffer en een televisie. Elke ‘Klessebesser’ kan op een eigen manier herinneringen prikkelen. Bijvoorbeeld door versjes, liedjes, voorwerpen en filmpjes. Zo kunnen de mensen gezellige momenten beleven met elkaar. Zie voor meer informatie over het spel de site van de Klessebessers.

Het onderzoek is van oktober 2009 t/m jan 2010 uitgevoerd  waarbij ik vooral gekeken heb naar de mate van sociale interactie bij het gebruik van het spel en de arbeidssatisfactie van de activiteitenbegeleiders. Hierover heb ik een wetenschappelijk artikel geschreven, welke momenteel is ingediend bij een wetenschappelijk tijdschrift, zie hier voor de samenvatting.